محل دیدار: وزارت امور خارجه
حاضران:
• آقای دکتر صفری
سفیر جدید جمهوری اسلامی ایران در قزاقستان
- علی نقوی
رئیس کمیسیون خدمات فنی مهندسی و احداث اتاق ایران - آقای مهندس حلوایی
رئیس هیئت مدیره انجمن اپک و نایبرئیس کمیسیون خدمات فنی مهندسی و احداث اتاق ایران - آقای دکتر مقدسزاده
رئیس شورای هماهنگی تشکلهای مهندسی کشور - سرکار خانم عباسی
کارشناس اقتصادی وزارت امور خارجه
هفته گذشته، در پی تأکید و علاقهمندی جناب آقای دکتر صفری، سفیر جدید جمهوری اسلامی ایران در قزاقستان، برای برگزاری نشستی تخصصی و آشنایی نزدیک و مستقیم با ظرفیتهای صدور خدمات فنی و مهندسی ایران و پیش از عزیمت و آغاز مأموریت ایشان، فرصتی ارزشمند فراهم شد تا در وزارت امور خارجه، دیداری صمیمی و گفتوگویی مفصل درباره ظرفیتهای اقتصادی قزاقستان، زمینههای همکاری مشترک و راهکارهای گسترش حضور شرکتهای فنی و مهندسی ایران در این کشور داشته باشیم.
برای من، این دیدار در واقع ادامه مسیری بود که در سفر اخیر هیأت تجاری ایران به قزاقستان آغاز شد؛ سفری که به سرپرستی رئیس محترم اتاق ایران و در معیت رئیسجمهور محترم انجام گرفت و در جریان آن، صدور خدمات فنی مهندسی بهعنوان یکی از مهمترین زمینههای همکاری اقتصادی دو کشور بارها مورد تأکید قرار گرفت.
در ابتدای جلسه، خلاصهای از نتایج و دریافتهای آن سفر ارائه شد؛ از ظرفیت گسترده قزاقستان در حوزه پروژههای زیربنایی و عمرانی تا تجربه شرکتهای ایرانی فعال در این کشور، موانع تأمین مالی و صدور ضمانتنامه، رقابت جدی شرکتهای ترک و چینی و ضرورت حمایت سازمانیافتهتر از حضور شرکتهای ایرانی.
⭕ نگاه مثبت سفیر جدید به توان مهندسی ایران
آنچه در این دیدار بسیار امیدوارکننده بود، نگاه مثبت و واقعبینانه آقای دکتر صفری به ظرفیتهای صدور خدمات فنی مهندسی ایران و آمادگی ایشان برای توجه جدی به این حوزه در دوره مأموریت پیشرو بود.
در این گفتوگو بر این موضوع اشتراک نظر داشتیم که قزاقستان، با برخورداری از وسعت جغرافیایی کمنظیر، منابع طبیعی گسترده، ظرفیت مالی مناسب و برنامههای بلندمدت توسعهای، میتواند مهمترین کشور عضو CIS برای حضور شرکتهای فنی مهندسی ایران باشد.
نیاز گسترده این کشور به توسعه انواع زیرساختها، زمینهای واقعی برای فعالیت شرکتهای ایرانی فراهم کرده است. حضور نهادهای مالی بینالمللی و تعریف پروژههای متعدد توسعهای نیز بر اهمیت این بازار میافزاید.
در چنین بازاری، شرکتهای ایرانی نباید تنها منتظر اعلام مناقصهها بمانند. شناسایی زودهنگام پروژهها، ارتباط مستقیم با کارفرمایان و نهادهای تصمیمگیر، طراحی ساختارهای تأمین مالی و برخورداری از پشتیبانی سفارت باید پیش از ورود رسمی به رقابت شکل گیرد.
⭕ گزارشهای کارشناسی؛ پشتوانه حضور مؤثر در بازار قزاقستان
یکی دیگر از محورهای مورد تأکید در این دیدار، تهیه مجموعهای از گزارشهای کارشناسی و کاربردی در کمیسیون خدمات فنی مهندسی و احداث اتاق ایران با هدف تسهیل و تقویت حضور شرکتهای ایرانی در بازار قزاقستان بود.
این گزارشها باید تصویری دقیق و بهروز از نیازهای زیرساختی قزاقستان، پروژههای در دست برنامهریزی، سازوکار برگزاری مناقصات، الزامات حقوقی و قراردادی، شیوههای تأمین مالی، ظرفیت نهادهای مالی بینالمللی، وضعیت رقبا و تجربه شرکتهای ایرانی فعال در این کشور ارائه کنند.
حضور موفق در یک بازار خارجی، پیش از اعزام هیأت یا ورود به مناقصه، به شناخت حرفهای از ساختار اقتصادی، حقوقی و پروژهای آن بازار نیاز دارد. هدف کمیسیون آن است که با همکاری سفارت جمهوری اسلامی ایران در قزاقستان، تشکلهای تخصصی و شرکتهای باتجربه، اطلاعات پراکنده را به گزارشهایی منسجم و قابل استفاده برای تصمیمگیری شرکتهای ایرانی تبدیل کند.
این مطالعات میتواند مبنای انتخاب شرکتهای مناسب برای حضور در هیأت تخصصی، شناسایی پروژههای اولویتدار، طراحی مدلهای تأمین مالی و تدوین نقشه راه ورود شرکتهای ایرانی به بازار قزاقستان قرار گیرد.
⭕ توافق برای اعزام هیأت تخصصی صدور خدمات فنی مهندسی ایران
یکی از مهمترین نتایج این دیدار، توافق برای آغاز برنامهریزی جهت اعزام یک هیأت تخصصی صدور خدمات فنی مهندسی ایران به قزاقستان بود.
این هیأت باید متفاوت از هیأتهای عمومی و متعارف تجاری طراحی شود. ترکیب آن بایستی شامل شرکتهای توانمند و دارای سابقه در حوزههای موردنیاز قزاقستان، نمایندگان نهادهای مالی و ضمانتی و مجموعههای مؤثر در صدور خدمات فنی مهندسی باشد.
پیش از اعزام هیأت نیز ضروری است فرصتهای واقعی پروژهای شناسایی، جلسات تخصصی با کارفرمایان و نهادهای اقتصادی قزاقستان برنامهریزی و مسائل شرکتهای ایرانی فعال در این کشور بررسی شود تا این سفر از ابتدا بر پایه پروژه، مذاکره تخصصی و نتیجه قابل پیگیری شکل گیرد.
در این مسیر، کمیته مشترک صدور خدمات فنی مهندسی ایران میتواند هماهنگیهای داخلی و ارتباط میان اتاق ایران، سازمان توسعه تجارت، انجمن صدور خدمات فنی مهندسی، نهادهای مالی و شرکتهای بخش خصوصی را بر عهده گیرد. سفارت جمهوری اسلامی ایران در قزاقستان نیز میتواند حلقه اتصال این ظرفیت ملی با کارفرمایان، نهادهای تصمیمگیر و فرصتهای واقعی بازار قزاقستان باشد.
⭕ آغاز همکاری پیش از آغاز مأموریت
ارزش این دیدار در آن بود که گفتوگو درباره مأموریت اقتصادی سفیر، پیش از استقرار ایشان در کشور مقصد آغاز شد. وقتی ظرفیتها، مسائل و انتظارات بخش خصوصی از ابتدا و بهصورت مستقیم مطرح شود، سفارتخانه نیز میتواند از نخستین روزهای مأموریت، برنامه روشنتری برای حمایت از حضور اقتصادی ایران داشته باشد.
قزاقستان میتواند به نمونهای موفق برای بازطراحی الگوی صدور خدمات فنی مهندسی ایران تبدیل شود؛ مشروط بر آنکه توان فنی شرکتها، ظرفیت دیپلماسی اقتصادی، پشتیبانی مالی، شناخت کارشناسی بازار و برنامهریزی نهادی در مسیری هماهنگ قرار گیرند.
این دیدار، آغازی امیدوارکننده برای همکاری نزدیک میان سفارت جمهوری اسلامی ایران در قزاقستان، کمیسیون خدمات فنی مهندسی و احداث اتاق ایران و تشکلهای مهندسی کشور بود؛ همکاریای که نخستین گامهای عملی آن، توافق بر اهمیت کار کارشناسی در شناخت بهتر بازار قزاقستان، برنامهریزی برای اعزام یک هیأت تخصصی، پروژهمحور و نتیجهگرا به این کشور خواهد بود.
ارادتمند
علی نقوی
فارسی
English